www.mamboteam.com
 
Strona główna
czwartek, 24 sierpień 2017
 
 
„Wisła w dziejach Polski”– otwarcie II części wystawy stałej w Muzeum Wisły w Tczewie Drukuj E-mail
niedziela, 26 luty 2017
 


Wisła, jak mało która rzeka w Polsce, jest okolona historią, legendami, podaniami i zwyczajami. Jest stale obecna w twórczości malarskiej, literackiej, muzycznej. To nad Wisłą zlokalizowano dwie stolice Polski, to nad nią leżą miasta i miasteczka ważne dla historii i kultury polskiej. Wędrówka wzdłuż królowej polskich rzek to lekcja dziejów Polski.
Nowa wystawa stała w Muzeum Wisły, otwarta dla zwiedzających od 25 lutego 2017, pokazuje problematykę wiślaną w kontekście przeszłości, teraźniejszości i przyszłości oraz całe bogactwo i różnorodność zjawisk mieszczących się w słowie „Wisła”.

- Nazwa naszego muzeum: Muzeum Wisły w Tczewie oraz tytuł naszej wystawy stałej: „Wisła w dziejach Polski” zobowiązują i są dla nas stałym wyzwaniem. – mówi dyrektor Narodowego Muzeum Morskiego, dr inż. Jerzy Litwin - Wisła pełni bowiem w naszym kraju rolę szczególną, symboliczną. Często jest on nazywany „krajem nad Wisłą”, a rzeka stanowi tu ważny wyróżnik wspólnego terytorium niezwykle istotnego dla trwania narodu. Bardzo się też cieszymy, że otwarcie drugiej części wystawy przypadło na Rok Rzeki Wisły.


Wisła – archeologicznie i nowocześnie


Pod względem ekspozycyjnym wystawa jest zróżnicowana: znajdują się na niej zarówno tradycyjne, jak i nowoczesne środki prezentacji narracji. Najważniejszym jej elementem są liczne oryginalne zabytki: archeologiczne przedmioty codziennego użytku, łodzie używane na Wiśle i jej dopływach, cenne obrazy, modele i makiety, elementy statków wiślanych, narzędzia rybackie, szkutnicze, piaskarskie i regulacyjne, modele jednostek wiślanych, odznaczenia sportowe i turystyczne. Oprócz zabytków na zwiedzających czekają liczne ilustracje i filmy, pokazywane zarówno w postaci wydruków, jak i w formie prezentacji w ramkach LCD. Dzięki interaktywnym stanowiskom typu „zajrzyj i sprawdź” goście muzeum poznają cechy charakterystyczne 3 odcinków Wisły oraz flisackie pożywienie. W infokioskach rozwijane są tematy zasygnalizowane na wystawie lub uzupełniające jej narrację, np. gwara flisacka, spław soli Wisłą, powodzie wiślane, stocznie rzeczne.

Dwie części wystawy

Wystawa w Muzeum Wisły została podzielona na dwie części – cezurą jest I rozbiór Polski w 1772 r., stanowiący umowną granicę między staropolskim, tradycyjnym światem a erą pary, prądu elektrycznego i  gwałtownego postępu technicznego. - Głównym założeniem, jakie nam przyświecało, było pokazanie historii zagospodarowania rzeki na tle dziejów naszego kraju. – tłumaczy Jadwiga Klim z Narodowego Muzeum Morskiego, która kierowała przygotowaniami wystawy w Muzeum Wisły -  Chcieliśmy przekazać naszym gościom, że Wisła nie jest abstrakcyjnym bytem albo zwykłą arterią transportową, ale ważnym elementem polskiej historii i teraźniejszości ściśle związanym z naszym krajem. Jest swoistym barometrem „spraw polskich”.
Jadwiga Klim podkreśla, jak ważny jest na wystawie kontekst lokalny, stąd w drugiej części wystaw, zaznaczona została wyraźnie  rola Tczewa – miasta, niezwykle ważnego we wspólnej historii Wisły i Polski.




Kryzys i I wojna światowa

II część wystawy stałej w Muzeum Wisły rozpoczyna prezentacja kryzysu państwa polskiego w końcu XVIII w. oraz rozbiorów. Historia budowy kanałów na ziemiach polskich oraz charakterystyka statków wiślanych w XVIII-XIX omówiona jest na tle europejskich doświadczeń. Ważną część ekspozycji zajmuje przedstawienie żeglugi parowej oraz problematyka mostów, ze szczególnym naciskiem na słynne XIX-wieczne mosty tczewskie. Na wystawie nie mogło zabraknąć też prezentacji zajęć tradycyjnie związanych w rzeką: piaskarstwa i rybołówstwa. Historię wieku XX rozpoczynamy od I wojny światowej; omawiamy żeglugę na Wiśle podczas działań wojennych, zatopienie dużej części taboru cywilnego, działania flotylli wiślanych – niemieckiej i austriackiej oraz początki tworzenia się polskiej flotylli wiślanej.

Tczew i Wisła

Po zaślubinach Polski z morzem i objęciu faktycznej władzy nad Pomorzem przez państwo polskie w 1920 r. rozpoczęto budowę podstaw gospodarki morskiej, w której sprawy rzek odgrywały ważną rolę. Dlatego na wystawie przedstawiamy historię portu tczewskiego oraz historię pierwszej Szkoły Morskiej w Polsce, która przez 10 lat zlokalizowana była w Tczewie. W dalszej części wystawy prezentujemy szeroko rozumianą żeglugę śródlądową w II Rzeczpospolitej: rozwój żeglugi pasażerskiej, budowę portów, żeglugę towarową, sporty i turystykę wodną oraz flotylle rzeczne Marynarki Wojennej. Te ostatnie wychodzą na plan pierwszy, gdy przechodzimy do września 1939 r. Pokazujemy działania, szlak bojowy i dramatyczne losy żołnierzy oraz okrętów Flotylli Rzecznej i jej Oddziału Wydzielonego „Wisła”.



Zmiany powojenne i czasy współczesne


Rok 1945 zmienił wiele w polskiej żegludze śródlądowej. Wisła przestała być jedyną dużą arterią wodną płynącą przez polskie ziemie. Drugą stała się Odra, która od samego początku miała większe szanse na rozwój i która wkrótce zaczęła dominować w żegludze towarowej. - Na wystawie prezentujemy niełatwą historię żeglugi śródlądowej w Polsce po 1945 r.: początkowy kryzys wynikający z niezrozumienia znaczenia żeglugi, a następnie szybki rozwój: rozbudowa portów i stoczni, w tym Tczewskiej Stoczni Rzecznej,  tworzenie projektów nowych konstrukcji, budowę nowych statków, rozwój żeglugi oraz szkolnictwa śródlądowego – podkreśla Jadwiga Klim - Nie mogliśmy oczywiście pominąć słynnego Programu Wisła zakładającego kompleksową przebudowę tej drogi wodnej.
Jadwiga Klim dodaje, że dbając o kompleksową prezentację tematyki wiślanej, na wystawie pokazany został też okres po 1989 r. – Przedstawiliśmy zarówno procesy negatywne, jak kryzys i powolny upadek gospodarki rzecznej oraz pozytywne, czyli współczesne formy eksploatacji Wisły, „powrót” miast nad Wisłę, rozwój turystyki wiślanej, np. budowa mariny, oraz szereg inicjatyw społecznych skierowanych na sprawy wiślane, w tym renesans tradycyjnego szkutnictwa i nadwiślańskich tradycji, a także rządowy projekt ożywienia żeglugi śródlądowej. Wystawę kończymy pytaniem o przyszłość Wisły, które aktualne jest od wielu lat – dodaje Jadwiga Klim.

Zapraszamy do zwiedzania wystawy stałej w Muzeum Wisły w Tczewie od 25 lutego 2017.


 
wstecz   dalej »
 
Top! Top!